Կողքային ռադիկալում հետերոցիկլիկ տեղակալիչներ և ացետիլենային խմբեր պարունակող օպտիկապես ակտիվ նոր ոչ սպիտակուցային ամինաթթուների ասիմետրիկ սինթեզ / Asymmetric synthesis of new optically active non-proteina-aminoacids containing heterocyclic substituents and acetylene bondin the side chain of radical

Abstract

Ատենախոսական աշխատանքում օգտագործելով նախկինում մշակված դեհիդրոալանինի և պրոլինի հենքի վրա կառուցված քիրալային օժանդակ ռեագենտների Շիֆի հիմքերի Niⁿ կոմպլեքսները՝ որպես ՊՖ-կախյալ ֆերմենտների մոդելային համակարգեր և դրանց ամինաթթվային մնացորդի С=С կապին Միխայելի նուկլեոֆիլ միացման ռեակցիաները, նպատակ է դրվել մշակել կողքային ռադիկալում տեղակալված թիադիազոլային, թիազոլիդինային, բենզոդիհիդրոիմիդազոլային, դիհիդրոիմիդազոլային, դիհիդ- րոտրիազոլային, բենզոօքսազոլային, բենզոթիազոլային և պիրիմիդինային հետերոցիկլիկ օղակներ պարունակող նոր էնանտիոմերապես հարստացված (S)- և (R)-а-ամինաթթուների կենսամիմետիկ ասիմետրիկ սինթեզի արդյունավետ մեթոդներ / Диссертационная работа посвящается разработке эффективных методов биомиметического асимметрического синтеза ранее неописанных в литературе оптически активных небелковых (S)- и (R)-а-аминокислот, содержащих гетероциклические заместители и ацетиленовые группы в боковом радикале, с использованием, в качестве модельных систем пиридоксальфосфат зависимых ферментов, плоско-квадратных Niⁿкомплексов основания Шиффа дегидроаминокислот с модифицированными и немодифицированными хиральными вспомогательными реагентами ((S)-и (R)-BPB, ((S)-и (R)-2-СВРВ соответственно) / The thesis is devoted to the development of efficient methods for biomimetic asymmetric synthesis of novel, previously not described in literature of new optically active non-protein(S)- and (R)-a.amino acids containing heterocyclic substituents and acetylene bondin the side chain of radical with the use of square-planar Niⁿ of Schiff's bases of dehydroamino acids with modified and unmodified chiral auxiliaries ((S)-and (R)-BPB, ((S)-and (R)-2-СВРВ, respectively) as model systems of pyridoxalphosphate-depend enzymes